15 სექტემბერს, დემოკრატიის კვლევის ინსტიტუტმა გამართა კვლევის პრეზენტაცია და დისკუსია თემაზე: ,,საქართველოს სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურზე საპარლამენტო ზედამხედველობის მექანიზმები და მათი მნიშვნელობა.“

 

დისკუსიის მიზანი იყო, სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურზე (სუს-ზე) საპარლამენტო კონტროლის მექანიზმების საკანონმდებლო და პრაქტიკული ნაკლოვანებების წარმოჩენა, აღნიშნულ საკითხებზე მსჯელობა და გამოვლენილი პრობლემების გადაჭრის გზების ძიება.

 

მიუხედავად იმისა, რომ საქართველოს პარლამენტის რეგლამენტის ახალი რედაქციით,[1] ერთი შეხედვით, გაიზარდა სუსზე კონტროლის მექანიზმები, მაინც რჩება მთელი რიგი საკანონმდებლო ხარვეზებისა, რომელიც სამსახურის საქმიანობას ზედამხედველობის მიღმა სტოვებს. აღნიშნულს კიდევ უფრო ართულებს უსაფრთხოების სამსახურის საქმიანობისთვის დამახასიათებელი საიდუმლოობის მაღალი ხარისხი.

 

DRI-ის მიერ მომზადებულმა კვლევამ აჩვენა, რომ კონტროლის/ზედამეხედველობის სისუსტე გამოწვეულია არა მხოლოდ კანონმდებლობაში არსებული ხარვეზებით, არამედ პოლიტკური მზაობის დაბალი ხარისხით - პარლამენტის რეგლამენტით გათვალისწინებულ კონტროლის მექანიზმებს დეპუტატები (განსაკუთრებით მმართველი პარტიის წარმომადგენლები) იშვიათად ან საერთოდ არ იყენებენ.

  

სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის ფართო მანდატის პირობებში, უფლებამოსილების გადაჭარბებისა და ადამიანის უფლებების დარღვევის პრევენციისთვის, აუცილებელია, მასზე სათანადო საპარლამენტო ზედამხედველობა/კონტროლის მექანიზმების არსებობა. ამისთვის კი მნიშვნელოვანია, სათანადო საკანონმდებლო ბაზის შექმნა და პოლიტიკური ნება - პარლამენტის წევრებმა გამოიყენონ მათთვის კანონით მინიჭებული უფლებამოსილებანი. 

 

[1] პარლამენტის რეგლაენტი, 12.06.2018, იხ. https://matsne.gov.ge/document/view/4401423?publication=13